«Чаму я баюся мець сям’ю?» З дзённіка несвятой...

Панядзелак.

Гадзіна ночы, а я ўсё яшчэ не магу заснуць. Я ўглядаюся ў шэрую столь, па якой зрэдку прабягаюць блікі ад аўтамабільных фараў. За вакном сваё жыццё, а на паўметра вышэй за маю столь — сваё. Крык п’янага мужыка, грукат, лямант п’янай жанчыны, істэрычны, поўны страху плач іх дзіцяці, зноў грукат, і плач на момант заціхае… Такая «калыханка» гучыць у маім пакоі амаль кожны вечар, кожную ноч. Гэта адна з тых «калыханак», ад якой хочацца ўцячы, заткнуць вушы і крыкнуць: «Я не хачу больш гэтага чуць. Апамятайцеся нарэшце!» Але хтосьці зноў уключае заезджаную пласцінку. Б’е — значыць кахае? П’е са мною — значыць глядзіць са мною ў адзін бок? А дзіця, якое цяпер плача, у якім яшчэ жыве востры боль ад нелюбові і несправядлівасці, праз дваццаць гадоў, хутчэй за ўсё, будзе рабіць тое ж самае, таму што тыя, хто быў для яго ўсім светам, «любілі» праз гвалт. «Любілі», гвалтуючы…

Аўторак.

Гадзіна ночы, а я ляжу, павярнуўшыся тварам да сцяны і абводжу пальцам узоры на шпалерах. Пад абрыдлую «калыханку» я ўзгадваю сённяшнюю размову з сяброўкаю. Яна баіцца пайсці ад мужа. Яна баіцца вярнуцца дамоў. Яна баіцца прызнацца сабе, што выйшла замуж за тырана. Для яго гэтая цудоўная, таленавітая, неверагодна цікавая жанчына стала служанкаю, аб’ектам для задавальнення яго сексуальных патрэбаў. Увесь іх сужэнскі дыялог абмяжоўваецца да болю знаёмымі фразамі: «Што стала, прынясі!», «Пайшла!», «Твая справа супы варыць!». Ён і брывом не варухне, толькі адмахваецца, таму што яго не цікавіць яе жыццё. Хто плаціць, той і замаўляе музыку?.. Здараецца, у яго ўспыхвае пачуццё пяшчоты, якое распальвае ў ёй вялізнае полымя надзеі на тое, што вось цяпер сапраўды ўсё будзе па-іншаму. Яна кажа, што кахае яго, але баіцца прызнацца сабе, колькі ў гэтым «каханні» страху. Кахае ў страху і ад страху…

Серада.

Гадзіна ночы, а я з галавою ўкруцілася ў коўдру, каб закрыцца, каб уявіць, быццам мяне няма, быццам я не бачыла таго, што я бачыла. Аўтобус едзе на вакзал. Яшчэ былі вольныя месцы, і я села насупраць сужэнскай пары з цяжкімі валізамі. Дваццаць хвілін, якія мне давялося быць побач з імі, яны ні разу не зірнулі адно на аднаго і не сказалі ні слова. Ён сядзеў каля вакна і глядзеў «фільм» з мільгаючых кадраў гарадскіх пейзажаў, а яна, апусціўшы вочы, нешта перабірала ў руках. Яна паглядзела на ягоныя джынсы і працягнула руку, каб прыбраць з іх таполевую пушынку. Валасы рассыпаліся па плячах — на шыі агаліліся доўгія сінякі. Рукаў злёгку падкасаўся, і на скуры запясця аказаўся шызы «бранзалет». Што яны вязуць у сваіх валізах? Колькі ў іх укрытага гневу, агрэсіі і прыніжэння? Валізы трашчаць па ўсіх швах. Дакуль яны даедуць з імі, думаючы, што там любоў, а там толькі безвыходнасць…

Чацвер.

Ужо далёка за поўнач. Я ляжу, паклаўшы ногі на падушку. Калі знішчаць адно аднаго ў сям’і — гэта норма, дык чаму ж я не магу ўсяго толькі пакласці ногі на падушку? Такі мой бунт. Я ўспамінаю гісторыю маёй сям’і. Пабожная бабуля, якая ўсім і ўсімі верхаводзіла, і ціхі, худы, заўсёды з цыгарэтаю ў зубах дзед. Чамусьці прыдумалі, што мужчынам нельга плакаць, што яны не эмацыйныя, нібы прырода ў іх такая. Ён так і жыў, як ламавы конь, на хрыбет якога ўсклалі груз непад’ёмнай адказнасці і абавязкаў. І патрабавалі, патрабавалі, патрабавалі. А баба Лёня як ухапілася за павады ды яшчэ сцёбала яго прыніжэннямі і эмацыйна падаўляла. Спадзяюся, калі дзед пасля смерці сустрэў Езуса, Бог выплакаў разам з ім увесь затоены боль.

Чаму мы не ўмеем размаў­ляць? Чаму нам так не хочацца выслухаць і зразумець адно аднаго? Чаму мы забіваем маўчаннем, позіркам, абыякавасцю? Чаму мы не можам сабе сказаць, што іншы чалавек (і ў першую чаргу сужэнец) не мае права нас знішчаць? Таму што баімся яго страціць і застацца адзінокімі. Таму што часта любоў становіцца сінонімам эмацыйнага зняволення. Паўлава «любоў усё зно­сіць» — гэта не пра насілле, а пра першапачатковую адказнасць двух людзей адно за аднаго, у якой магчыма будаваць еднасць, нягледзячы на рознасць, на чалавечыя недахопы і слабасці. Але мы згаджаемся хоць на кагосьці побач, хоць на нейкую ўвагу, а потым думаем , што такое жыццё — гэта святое мучаніцтва.

Я хацела толькі сказаць, што буду спаць, паклаўшы ногі на падушку, пакуль не зразумею і не паверу, што сужэнскія адносіны могуць будавацца на сапраўднай любові, а не на яе сурагатах. Я веру ў Езуса Хрыста, а Ён сказаў, што магчыма любоў, якая не забівае, любоў без «калыханак»…


Несвятая

 
© 2018 - Рэдакцыя часопіса «Ave Maria» Мінска-Магілёўскай архідыяцэзіі Рыма-каталіцкага Касцёла